Hakan Ulu
Kayıtlı Kullanıcı
Vallahi geçen gün bir danışanım geldi, elinde bir kâğıt, gözlerinin içi parlıyor; "Hocam bu molekül zayıflatıyormuş doğru mu?" diyor. Bahsettiği şey Tirzepatid... Hani şu piyasada Mounjaro ya da Zepbound ticari isimleriyle duyduğunuz, GLP-1 ve GIP reseptörlerini aynı anda hedefleyen o meşhur çift etkili sentetik peptid. Çift etkili diyorum çünkü tek bir koldan saldırmıyor mekanizma; pankreastaki beta hücrelerinden glukoza bağımlı insülin salgısını artırırken bir yandan da mide boşalmasını geciktiriyor, yani gastrik boşalma süresini uzatıp beyindeki hipotalamik iştah merkezine direkt "doyduk abi biz" sinyali gönderiyor.
Şimdi şöyle düşünün, eskiden tek bir hormon üzerinden giden tedaviler vardı ya, bu sefer iki farklı kulvardan koşuyor sistem. Semaglutid falan tek reseptöre, yani sadece GLP-1'e bağlanırken bu arkadaş hem GIP hem GLP-1 agonistliğini birleştirip metabolik rezonans oluşturuyor vücutta. Yani nasıl desem, hücresel düzeyde yağ asidi oksidasyonunu artırıyor, adipoz dokudaki lipolizi düzenliyor ve günün sonunda o bitmek bilmeyen tatlı krizlerini, anlamsız gece acıkmalarını bıçak gibi kesiveriyor. Bir bakıyorsun önündeki tabağı bitirememişsin, "Yahu ben bunu nasıl yemem?" diye kendi kendine şaşırıyorsun vallahi.
Abi peki yan etkileri yok mu, herkes pürüzsüz mü atlatıyor bu süreci? Nerede... Doz artırım aşamalarında, özellikle ilk haftalarda gastrointestinal sistem bir afallıyor tabii. Bulantı, kusma, diyare ya da tam tersi gastrointestinal motilite yavaşladığı için ciddi kabızlık vakalarıyla karşılaşıyoruz ki bu son derece beklenen bir farmakolojik reaksiyon. Tirzepatid dozunu subkütan olarak haftalık 2.5 mg ile başlatıp kademeli olarak 5 mg, 10 mg ve maksimum 15 mg seviyelerine çıkarırken o mide bulantılarını yönetmek tam bir sabır işi, aksatırsan ilacı bıraktırır adama...
Açık konuşayım, bunu bir mucize iğne, zahmetsiz bir zayıflama büyüsü gibi görenlere acayip kızıyorum. Kardeşim sen bazal metabolizma hızını koruyacak protein alımını yapmazsan, direnç egzersiziyle kas kütleni desteklemezsen, bu ilaç sana yağdan verdirdiği kadar kastan da kaybettirir, sonra sarkmış bir deriyle kalakalırsın ortada. Vücut yağ oranını düşürürken yağsız vücut kitlesini (LBM) korumak esas mesele; yoksa terazi düşmüş, tartıdaki rakam küçülmüş neye yarar ki kas kaybettikten sonra?
Sözün özü, pankreasın glikoz dengesinden karaciğerdeki lipid metabolizmasına kadar tepeden tırnağa hücresel bir orkestra yönetiyor bu molekül. Ama tıp dünyasındaki her güçlü silah gibi, endokrinolog kontrolü olmadan, kan tahlillerine, HbA1c değerlerine, tiroit medüller karsinom riski veya pankreatit öyküsüne bakılmadan rastgele kullanılacak bir şey kesinlikle değil. Kendinize tahlilsiz, reçetesiz iş açmayın; doktorunuzla oturun, metabolik tablonuzu dökün ortaya, kararı uzmanına bırakın...
Şimdi şöyle düşünün, eskiden tek bir hormon üzerinden giden tedaviler vardı ya, bu sefer iki farklı kulvardan koşuyor sistem. Semaglutid falan tek reseptöre, yani sadece GLP-1'e bağlanırken bu arkadaş hem GIP hem GLP-1 agonistliğini birleştirip metabolik rezonans oluşturuyor vücutta. Yani nasıl desem, hücresel düzeyde yağ asidi oksidasyonunu artırıyor, adipoz dokudaki lipolizi düzenliyor ve günün sonunda o bitmek bilmeyen tatlı krizlerini, anlamsız gece acıkmalarını bıçak gibi kesiveriyor. Bir bakıyorsun önündeki tabağı bitirememişsin, "Yahu ben bunu nasıl yemem?" diye kendi kendine şaşırıyorsun vallahi.
Abi peki yan etkileri yok mu, herkes pürüzsüz mü atlatıyor bu süreci? Nerede... Doz artırım aşamalarında, özellikle ilk haftalarda gastrointestinal sistem bir afallıyor tabii. Bulantı, kusma, diyare ya da tam tersi gastrointestinal motilite yavaşladığı için ciddi kabızlık vakalarıyla karşılaşıyoruz ki bu son derece beklenen bir farmakolojik reaksiyon. Tirzepatid dozunu subkütan olarak haftalık 2.5 mg ile başlatıp kademeli olarak 5 mg, 10 mg ve maksimum 15 mg seviyelerine çıkarırken o mide bulantılarını yönetmek tam bir sabır işi, aksatırsan ilacı bıraktırır adama...
Açık konuşayım, bunu bir mucize iğne, zahmetsiz bir zayıflama büyüsü gibi görenlere acayip kızıyorum. Kardeşim sen bazal metabolizma hızını koruyacak protein alımını yapmazsan, direnç egzersiziyle kas kütleni desteklemezsen, bu ilaç sana yağdan verdirdiği kadar kastan da kaybettirir, sonra sarkmış bir deriyle kalakalırsın ortada. Vücut yağ oranını düşürürken yağsız vücut kitlesini (LBM) korumak esas mesele; yoksa terazi düşmüş, tartıdaki rakam küçülmüş neye yarar ki kas kaybettikten sonra?
Sözün özü, pankreasın glikoz dengesinden karaciğerdeki lipid metabolizmasına kadar tepeden tırnağa hücresel bir orkestra yönetiyor bu molekül. Ama tıp dünyasındaki her güçlü silah gibi, endokrinolog kontrolü olmadan, kan tahlillerine, HbA1c değerlerine, tiroit medüller karsinom riski veya pankreatit öyküsüne bakılmadan rastgele kullanılacak bir şey kesinlikle değil. Kendinize tahlilsiz, reçetesiz iş açmayın; doktorunuzla oturun, metabolik tablonuzu dökün ortaya, kararı uzmanına bırakın...
