Diş çürüğü belirtileri nelerdir?

[Ahmet Katan]

O aynanın karşısına geçip de ağzını her açtığında, o karanlık noktayı ilk gördüğün anı hatırla; işte o an içini kaplayan o hafif ürperti aslında her şeyin başlangıcıdır. Çürük dediğin şey öyle bir günde, davulla zurnayla gelmiyor ki sinsi sinsi, adeta sessiz bir hırsız gibi yerleşiyor dişinin en kuytu köşesine. Başlarda hiçbir şey hissetmiyorsun, sıradan bir gün gibi devam ediyorsun hayatına ama o asitler durur mu, emaye tabakasını yavaş yavaş, milim milim kemirmeye devam ediyor arkada. Bir bakıyorsun, o minicik siyahlık aslında derinlerde çoktan kendine kocaman bir yuva yapmış, dişinin can damarına doğru sinsice yol alıyor... Hani bazen kendini kandırırsın ya "Geçer yahu, alt tarafı ufak bir leke" diye, işte tam orada büyük hata yapıyoruz abi, vallahi billahi bak. O yüzden o ilk renk değişimlerini, dişin yüzeyindeki o pürüzleri hafife almamak, daha yolun başındayken durumu fark etmek gerekiyor.

Sıcak bir çaydan aldığın o ilk yudumda ya da tam tersi, buz gibi bir suyu kafaya diktiğinde dişinin en derininde uyanan o ani elektrik çarpması hissi var ya, işte o aslında dişinin sana feryat etme şeklidir. Mine tabakası aşınıp da altındaki hassas dentin tabakası açığa çıktığında, dış dünyayla doğrudan temas kuran sinirlerin o sıcak-soğuk dengesizliğine verdiği tepki o kadar ani olur ki, neye uğradığını şaşırırsın bir anda. Bazen sadece tatlı bir şeyler yediğinde, çikolatadan alınan o masum ısırmadan hemen sonra dişinde beliren o ince sızı da aynı kapıya çıkıyor aslında. Sinir uçları resmen bağırıyor orada, "Burası artık korumasız kaldı, imdat!" diye feryat ediyor adeta. Sen o an ağzını çalkalayıp acıyı hafifletmeye çalışırken, içerideki tahribat hiç hız kesmeden devam ediyor ve o sızı geçici bir rahatlamayla örtülse de asıl fırtınanın habercisi olmaktan asla geri durmuyor.

İşin aslı, o zonklama şeklinde gelen ve geceleri uykudan kan ter içinde uyandıran o amansız ağrı başladığında artık iş işten çoktan geçmiş demektir. Dişin tam merkezindeki o canlı doku, yani pulpa dediğimiz o hassas bölge iltihaplandığında baskı öyle bir artar ki, başını nereye koyacağını bilemezsin, duvarlara tırmanacak gibi olursun bazen. Hani derler ya "Diş ağrısı hiçbir şeye benzemez" diye, gerçekten de öyle; ne ağrı kesici kar eder o saatten sonra ne de soğuk kompres. O zonklama başladığı an, o sinsi çürük sinirlere kadar ulaşmış, orada adeta kendi krallığını ilan etmiş demektir. Kendi kendine geçer diye beklemek sadece acıyı uzatmaktan başka hiçbir işe yaramıyor, hatta o iltihap çevre dokulara yayıldıkça yüzünde oluşan o şişlikle uyanmak da an meselesi haline geliyor...

Göz ardı edilen bir diğer büyük ipucu ise, ne kadar fırçalarsan fırçala, ağzının içinden bir türlü gitmeyen o tuhaf, metalik ve rahatsız edici tat ile o ağır kokudur. Dişlerin arasında kalan yemek artıkları, o çürük kovuklarının içine iyice yerleşip orada bakterilerle birlikte fermente olmaya başladığında, ağız kokusu kaçınılmaz bir kabusa dönüşüveriyor birden. İnsan içine çıkarken, birileriyle yakın mesafeden konuşurken sürekli geri çekilme ihtiyacı hissediyorsan, sakızlarla falan geçiştirmeye çalıştığın o koku aslında derindeki bir çürümenin, bir çürüme odağının açıkça sinyalidir. O boşluklar öyle derinleşir ki, diş ipi kullanırken bile ipin sürekli orada takıldığını, koptuğunu veya lif lif ayrıldığını fark edersin. Ağzının içindeki o kimyanın bozulduğunu hissettiğin an, o gizli boşlukların artık gözle görülür deliklere, oyuklara dönüştüğünü kendi dilinle bile bulabilirsin zaten.