Ahmet Katan
Kayıtlı Kullanıcı
Hemoroid teşhisi denilen o can sıkıcı süreç, aslında hastanın muayene masasına oturmasıyla başlayan, hekimin tecrübesine dayalı bir dedektiflik hikayesidir vallahi billahi. Çoğu zaman insanlar utandığı için bu süreci erteler durur ama tıbbi gerçekler ertelemeye gelmez, hemen kapıyı çalar. Klinik ortamda gerçekleştirilen ilk fiziksel değerlendirmede, anal bölgenin anatomik yapısı dış gözlemle, yani tıbbi adıyla inspeksiyon yöntemiyle incelenir. Hekim o bölgedeki meme oluşumlarını, renk değişimlerini, tromboze yapıları ve çatlakları şak diye görür zaten. Bazen sadece bakmak yetmez tabii... Parmakla yapılan rektal kaşe muayenesi, rektumun alt kısmındaki dokusal değişiklikleri, kas tonusunu ve olası kitleleri hissetmek adına olmazsa olmaz bir adımdır. İşin aslı, bu ilk temas olmasa teşhisin yarısı havada kalır, süreç bir türlü doğru rotaya giremez.
Hastalığın evresini tam olarak belirlemek ve içeride ne döndüğünü netleştirmek için sadece parmakla muayene etmek yetersiz kalacaktır, bu yüzden anoskopi veya rektoskopik incelemelere başvurulur muhakkak. Işıklı bir boru yardımıyla anal kanalın içine doğru süzülen hekim, mukozanın durumunu, iç hemoroid paketlerinin büyüklüğünü ve kanama odaklarını adeta bir televizyon ekranı izler gibi izler. İçerideki o genişlemiş damar yumaklarını kendi gözünüzle görseniz, durumun ciddiyetini o an anlarsınız abi ya. Bu aşamada hastanın ıkınması istenir ki sarkmanın derecesi tam olarak ölçülebilsin. İkinci evre mi, yoksa artık geri dönüşü zorlaşan dördüncü evre mi sorusunun cevabı, işte tam olarak bu cihazların ucundaki o loş ışıkta gizlidir. Yani cihaz olmadan doğru dürüst bir evreleme yapmak, tamamen karanlıkta el yordamıyla yürümeye benzer.
Ayırıcı tanı süreci, hemoroid teşhisinin en kritik virajıdır çünkü her makat kanaması ya da ağrısı masum bir damar genişlemesi anlamına gelmez, arkasında çok daha büyük tehlikeler barınabilir. Kolon kanseri, Crohn hastalığı, ülseratif kolit veya anal fissür gibi bambaşka patolojiler de tıpkı hemoroid gibi belirti verir, insanı yanıltır. Şüpheye düşülen durumlarda, özellikle hasta elli yaşın üzerindeyse ya da ailede bağırsak kanseri öyküsü varsa, sigmoidoskopi veya tam kolonoskopi yapılması yönünde kesin bir karar verilir. Kalın bağırsağın tamamını köşe bucak taramadan, "Aman canım alt tarafı basit bir basur" deyip geçmek büyük bir hata olur, hayat karartır. Dolayısıyla hekimler teşhis koyarken sadece var olanı bulmakla kalmaz, aynı zamanda kötü senaryoları tek tek eleyerek yollarına devam ederler.
Muayene öncesinde hastanın öyküsünün, yani anamnezin doğru ve eksiksiz alınması, doğru teşhise giden yolda hekimin elindeki en güçlü fenerdir aslına bakarsanız. Kanamanın rengi nasıl, dışkılamadan sonra mı oluyor, ağrı ne kadar sürüyor gibi soruların cevapları klinik tablonun şifrelerini çözer. Hasta bazen utanır, bazen de doğru düzgün anlatamaz ne yaşadığını... Eğer dışkılama sırasında taze kırmızı kan geliyorsa bu genellikle alt bölgedeki bir kanamaya, yani hemoroidal bir yapıya işaret ederken, koyu renkli kan bambaşka bir alarm sebebidir. Belirtilerin süresi ve sıklığı, hastanın beslenme alışkanlıkları ve tuvalette geçirdiği süre gibi detaylar bir araya getirilerek teşhis potası eritilir. Sonuçta hekim, hastanın anlattığı hikaye ile fiziki muayeneden elde ettiği bulguları birleştirip son noktayı koyar.
Hastalığın evresini tam olarak belirlemek ve içeride ne döndüğünü netleştirmek için sadece parmakla muayene etmek yetersiz kalacaktır, bu yüzden anoskopi veya rektoskopik incelemelere başvurulur muhakkak. Işıklı bir boru yardımıyla anal kanalın içine doğru süzülen hekim, mukozanın durumunu, iç hemoroid paketlerinin büyüklüğünü ve kanama odaklarını adeta bir televizyon ekranı izler gibi izler. İçerideki o genişlemiş damar yumaklarını kendi gözünüzle görseniz, durumun ciddiyetini o an anlarsınız abi ya. Bu aşamada hastanın ıkınması istenir ki sarkmanın derecesi tam olarak ölçülebilsin. İkinci evre mi, yoksa artık geri dönüşü zorlaşan dördüncü evre mi sorusunun cevabı, işte tam olarak bu cihazların ucundaki o loş ışıkta gizlidir. Yani cihaz olmadan doğru dürüst bir evreleme yapmak, tamamen karanlıkta el yordamıyla yürümeye benzer.
Ayırıcı tanı süreci, hemoroid teşhisinin en kritik virajıdır çünkü her makat kanaması ya da ağrısı masum bir damar genişlemesi anlamına gelmez, arkasında çok daha büyük tehlikeler barınabilir. Kolon kanseri, Crohn hastalığı, ülseratif kolit veya anal fissür gibi bambaşka patolojiler de tıpkı hemoroid gibi belirti verir, insanı yanıltır. Şüpheye düşülen durumlarda, özellikle hasta elli yaşın üzerindeyse ya da ailede bağırsak kanseri öyküsü varsa, sigmoidoskopi veya tam kolonoskopi yapılması yönünde kesin bir karar verilir. Kalın bağırsağın tamamını köşe bucak taramadan, "Aman canım alt tarafı basit bir basur" deyip geçmek büyük bir hata olur, hayat karartır. Dolayısıyla hekimler teşhis koyarken sadece var olanı bulmakla kalmaz, aynı zamanda kötü senaryoları tek tek eleyerek yollarına devam ederler.
Muayene öncesinde hastanın öyküsünün, yani anamnezin doğru ve eksiksiz alınması, doğru teşhise giden yolda hekimin elindeki en güçlü fenerdir aslına bakarsanız. Kanamanın rengi nasıl, dışkılamadan sonra mı oluyor, ağrı ne kadar sürüyor gibi soruların cevapları klinik tablonun şifrelerini çözer. Hasta bazen utanır, bazen de doğru düzgün anlatamaz ne yaşadığını... Eğer dışkılama sırasında taze kırmızı kan geliyorsa bu genellikle alt bölgedeki bir kanamaya, yani hemoroidal bir yapıya işaret ederken, koyu renkli kan bambaşka bir alarm sebebidir. Belirtilerin süresi ve sıklığı, hastanın beslenme alışkanlıkları ve tuvalette geçirdiği süre gibi detaylar bir araya getirilerek teşhis potası eritilir. Sonuçta hekim, hastanın anlattığı hikaye ile fiziki muayeneden elde ettiği bulguları birleştirip son noktayı koyar.
