Cengiz Demir
Kayıtlı Kullanıcı
Gece yarılarına doğru o buzdolabının kapağını aralamayan var mıdır aramızda, sanmıyorum. Saat üçü geçmiş, sokakta çıt yok ama içeride, tam da midenin oralarda hafiften bir gurultu... İnsan ister istemez kendini o soğuk ışığın karşısında buluyor işte. Yıllarca haber merkezinde gece vardiyasında çalıştım ben, az mı çorbalandık gecenin köründe. Peynir ekmekle basılan o hızlı öğünler, çay ocağından gelen taze simitler... Peki gerçekten sırf Güneş battı diye mi biniyor bu kilolar üstümüze?
Mesele aslında saat değil abi ya, vallahi bak. Vücut dediğin mekanizma kolundaki saate bakıp "Aaa saat sekizi geçmiş, dur ben şu yediklerimi hemen yağa çevireyim" demiyor ki. Kalori kaloridir; gündüz de alsan aynı, gece de. Ama işin rengi şurada değişiyor biraz: Gece ne yiyoruz? Kimse gece üçte kalkıp kendine buğulama balık ya da zeytinyağlı enginar hazırlamıyor sonuçta. Nerede cips, nerede çikolata, nerede hamur işi var...
Biyolojik ritim denen o garip nizam devreye giriyor elbette, bunu göz ardı edemeyiz. İnsan metabolizması havanın kararmasıyla birlikte hafiften rölantiye alıyor kendini. Hormonlar değişiyor, insülin duyarlılığı düşüyor, melatonin artıyor... Yani metabolizma hızı gündüzki gibi gümbür gümbür çalışmıyor açıkçası. E bir de üstüne yedikten iki dakika sonra yatağa devrilince, o alınan enerjiyi yakacak bir hareket alanı kalmıyor ortalıkta.
Bazen durup düşünüyorum da, biz gerçekten acıktığımız için mi yiyoruz o saatte? Yoksa günün yorgunluğu, stresi, yalnızlığı mı acıktırıyor bizi... Tabağın dibini görürken aslında o günün hırsını çıkarıyoruz belki de cips paketinden. Duygusal açlık dedikleri şey tam da bu saatlerde vuruyor insanı. Karnın tok aslında, biliyorsun tok olduğunu ama zihin illa bir şeyler çiğnemek istiyor.
Geç saatte yenilen ağır yemeklerin uykuyu nasıl paramparça ettiğini fark ettiniz mi hiç? Mide fokur fokur çalışırken, vücut sindirimle boğuşurken o derin, dinlendirici uykuya geçmek imkansız hale geliyor. Sabah kalkıyorsun; yorgun, yüzün gözün şiş, sanki bütün gece taş taşımış gibi... Kalitesiz uyku da ertesi günün iştah hormonlarını altüst ediyor zaten, al sana tam bir kısır döngü.
Açlıktan gözün dönüyorsa, mide kazıntısından uyuyamıyorsan kendini odaya kilitlemenin de bir alemi yok tabii. Ağır, yağlı, şekerli şeylerden uzak dur yeter. Bir kase yoğurt mesela, içine belki birkaç ceviz... Ya da küçük bir muz. Sütü ısıtıp içine biraz tarçın atmak da yatıştırır o krizi. Maksat depoyu lekelemek değil, mideyi hafifçe susturup uykuya geçebilmek.
Yani uzun lafın kısası, gece yemek yemek tek başına seni bir gecede obez yapmaz ama... Ne yediğin, ne kadar yediğin ve bunu bir alışkanlık haline getirip getirmediğin her şeyi değiştirir. Saate çok takılma, tabağındakine bak sen. Vallahi bak, tabağındakini değiştirince her şey değişiyor...
Mesele aslında saat değil abi ya, vallahi bak. Vücut dediğin mekanizma kolundaki saate bakıp "Aaa saat sekizi geçmiş, dur ben şu yediklerimi hemen yağa çevireyim" demiyor ki. Kalori kaloridir; gündüz de alsan aynı, gece de. Ama işin rengi şurada değişiyor biraz: Gece ne yiyoruz? Kimse gece üçte kalkıp kendine buğulama balık ya da zeytinyağlı enginar hazırlamıyor sonuçta. Nerede cips, nerede çikolata, nerede hamur işi var...
Biyolojik ritim denen o garip nizam devreye giriyor elbette, bunu göz ardı edemeyiz. İnsan metabolizması havanın kararmasıyla birlikte hafiften rölantiye alıyor kendini. Hormonlar değişiyor, insülin duyarlılığı düşüyor, melatonin artıyor... Yani metabolizma hızı gündüzki gibi gümbür gümbür çalışmıyor açıkçası. E bir de üstüne yedikten iki dakika sonra yatağa devrilince, o alınan enerjiyi yakacak bir hareket alanı kalmıyor ortalıkta.
Bazen durup düşünüyorum da, biz gerçekten acıktığımız için mi yiyoruz o saatte? Yoksa günün yorgunluğu, stresi, yalnızlığı mı acıktırıyor bizi... Tabağın dibini görürken aslında o günün hırsını çıkarıyoruz belki de cips paketinden. Duygusal açlık dedikleri şey tam da bu saatlerde vuruyor insanı. Karnın tok aslında, biliyorsun tok olduğunu ama zihin illa bir şeyler çiğnemek istiyor.
Geç saatte yenilen ağır yemeklerin uykuyu nasıl paramparça ettiğini fark ettiniz mi hiç? Mide fokur fokur çalışırken, vücut sindirimle boğuşurken o derin, dinlendirici uykuya geçmek imkansız hale geliyor. Sabah kalkıyorsun; yorgun, yüzün gözün şiş, sanki bütün gece taş taşımış gibi... Kalitesiz uyku da ertesi günün iştah hormonlarını altüst ediyor zaten, al sana tam bir kısır döngü.
Açlıktan gözün dönüyorsa, mide kazıntısından uyuyamıyorsan kendini odaya kilitlemenin de bir alemi yok tabii. Ağır, yağlı, şekerli şeylerden uzak dur yeter. Bir kase yoğurt mesela, içine belki birkaç ceviz... Ya da küçük bir muz. Sütü ısıtıp içine biraz tarçın atmak da yatıştırır o krizi. Maksat depoyu lekelemek değil, mideyi hafifçe susturup uykuya geçebilmek.
Yani uzun lafın kısası, gece yemek yemek tek başına seni bir gecede obez yapmaz ama... Ne yediğin, ne kadar yediğin ve bunu bir alışkanlık haline getirip getirmediğin her şeyi değiştirir. Saate çok takılma, tabağındakine bak sen. Vallahi bak, tabağındakini değiştirince her şey değişiyor...
