Cengiz Demir
Kayıtlı Kullanıcı
Egzozdan gelen o hafif koku, gösterge panelindeki belirsiz kıpırtı ve motorun içten içe verdiği nefes darlığı hissi... Yılların kazandırdığı o sezgiyle hemen anlarsın zaten; mesele yine dizel partikül filtresi, yani şu modern dünyanın dizel motorlara sardığı en büyük bela. Kilometreler devrildikçe, şehir içi trafikte dur-kalklar çoğaldıkça o metal yığınının içi doluyor, nefes alamaz hale geliyor alet. Sahi, hiç düşündün mü, Alman mühendisliğinin o kusursuz sandığımız makineleri neden bizim kalabalık ve dur kalklı şehirlerimizde böyle sessiz bir isyana başlar?
Uzun uzun otobanda basıp egzozu ısıtmak lazım bazen, hani şu kimsenin vakit ayırmak istemediği o uzun yol seyahatleri var ya, işte tam da onlar kurtarıyor motoru. Şehir içinde sürekli düşük devirde kullanılan bir Mercedes, adeta ciğerlerine dolan kurumla boğulan bir insan gibidir; ne kadar lüks, ne kadar teknolojik olursa olsun fiziki kanunlar değişmiyor. Servise gidip de o ağır faturayı eline aldığında anlıyorsun işin rengini ama iş işten geçmiş oluyor genellikle. Keşke biraz daha kulak verseydin o motorun alt taraflardan gelen tok ama boğuk sesine...
Rejenerasyon denen o mucizevi kendi kendine temizleme döngüsü var ya, hani motor bilgisayarı kendi kendine egzoz sıcaklığını artırıp içindeki kiri küle çeviriyor... İşte o döngü yarıda kesildiğinde, yani sen tam o sırada arabayı stop edip eve çıktığında, filtre yavaş yavaş ölüm döşeğine giriyor demektir. Göstergede o minik lamba yanıp söndüğünde aslında araba sana yalvarıyor, "Lütfen beni biraz serbest bırak, biraz yüksek devirde, kesintisiz sür" diye. Kim dinler ki bunu? Herkes acelesi varmış gibi koşturuyor, sonra da soluğu ustada alıyor çaresizce.
Kaliteli yakıt kullanmanın hayati önemini artık herhalde tartışacak değiliz ama yine de köşedeki ucuz istasyondan alınan o mazotun filtreye verdiği zararı kimse hesaplamıyor. İçindeki katkılar, yanmayan tortular, o hassas seramik peteklerin arasını öyle bir tıkıyor ki, balçık gibi yapışıp kalıyor ne yazık ki. Sonra ne oluyor biliyor musun? Motor koruma moduna geçiyor, çekiş düşüyor, yakıt tüketimi tavan yapıyor ve sen o yıldızlı markanın konforundan eser bulamamaya başlıyorsun birdenbire. Paraya kıyıp en iyisini almak gerek bazen, yoksa o tasarruf ettiğini sandığın üç kuruş, direksiyon başında seni deli etmeye yetiyor da artıyor bile.
Sökmek, iptal etmek ya da yazılımla kafaya göre kapatmak en kolayı tabii, sanayideki usta bozuntuları hemen bu çözümü sunar sana ilk dakikada. "Kafan rahat eder abim, bir daha bu dertle uğraşmazsın" derler ama o muazzam mühendislik ürünü egzoz sisteminin doğasını bozduğunu kimse söylemez. Çevreye saçılan o zehirli gazlar, muayeneden geçemeyen arabalar ve motorun dengesinin alt üst olması da işin bonusu... O yüzden, tıkandıysa usulca temizletmek ya da gerçekten işini bilen ehil bir ellere teslim etmek en doğrusu, ki makine de sana küsmesin bir süre sonra.
Uzun uzun otobanda basıp egzozu ısıtmak lazım bazen, hani şu kimsenin vakit ayırmak istemediği o uzun yol seyahatleri var ya, işte tam da onlar kurtarıyor motoru. Şehir içinde sürekli düşük devirde kullanılan bir Mercedes, adeta ciğerlerine dolan kurumla boğulan bir insan gibidir; ne kadar lüks, ne kadar teknolojik olursa olsun fiziki kanunlar değişmiyor. Servise gidip de o ağır faturayı eline aldığında anlıyorsun işin rengini ama iş işten geçmiş oluyor genellikle. Keşke biraz daha kulak verseydin o motorun alt taraflardan gelen tok ama boğuk sesine...
Rejenerasyon denen o mucizevi kendi kendine temizleme döngüsü var ya, hani motor bilgisayarı kendi kendine egzoz sıcaklığını artırıp içindeki kiri küle çeviriyor... İşte o döngü yarıda kesildiğinde, yani sen tam o sırada arabayı stop edip eve çıktığında, filtre yavaş yavaş ölüm döşeğine giriyor demektir. Göstergede o minik lamba yanıp söndüğünde aslında araba sana yalvarıyor, "Lütfen beni biraz serbest bırak, biraz yüksek devirde, kesintisiz sür" diye. Kim dinler ki bunu? Herkes acelesi varmış gibi koşturuyor, sonra da soluğu ustada alıyor çaresizce.
Kaliteli yakıt kullanmanın hayati önemini artık herhalde tartışacak değiliz ama yine de köşedeki ucuz istasyondan alınan o mazotun filtreye verdiği zararı kimse hesaplamıyor. İçindeki katkılar, yanmayan tortular, o hassas seramik peteklerin arasını öyle bir tıkıyor ki, balçık gibi yapışıp kalıyor ne yazık ki. Sonra ne oluyor biliyor musun? Motor koruma moduna geçiyor, çekiş düşüyor, yakıt tüketimi tavan yapıyor ve sen o yıldızlı markanın konforundan eser bulamamaya başlıyorsun birdenbire. Paraya kıyıp en iyisini almak gerek bazen, yoksa o tasarruf ettiğini sandığın üç kuruş, direksiyon başında seni deli etmeye yetiyor da artıyor bile.
Sökmek, iptal etmek ya da yazılımla kafaya göre kapatmak en kolayı tabii, sanayideki usta bozuntuları hemen bu çözümü sunar sana ilk dakikada. "Kafan rahat eder abim, bir daha bu dertle uğraşmazsın" derler ama o muazzam mühendislik ürünü egzoz sisteminin doğasını bozduğunu kimse söylemez. Çevreye saçılan o zehirli gazlar, muayeneden geçemeyen arabalar ve motorun dengesinin alt üst olması da işin bonusu... O yüzden, tıkandıysa usulca temizletmek ya da gerçekten işini bilen ehil bir ellere teslim etmek en doğrusu, ki makine de sana küsmesin bir süre sonra.
